SENT
Kto składa SENT, nadawca, odbiorca czy przewoźnik
Rolę w SENT wyznacza trasa, nie umowa. Kto zgłasza przywóz, wywóz i tranzyt, co uzupełnia przewoźnik, kto zamyka przewóz i kto płaci za cudzy błąd.
Opublikowano · Zaktualizowano · Autor: Makaiev Kostiantyn Oleksandrovych, założyciel Sigil RMPD

Kto składa SENT, wyznacza trasa, nie umowa: przewóz zaczynający się w Polsce zgłasza nadawca (art. 5), kończący się w Polsce odbiorca (art. 6), a tranzyt przewoźnik (art. 7). W dwóch pierwszych układach przewoźnik tylko uzupełnia cudze zgłoszenie o dziewięć pozycji. Ustalenia stron tego nie zmieniają: karę od 20 000 zł dostaje ten, kto miał złożyć.
Krótko: rolę w SENT wyznacza trasa, nie ustalenia stron: przewóz zaczyna się w Polsce to nadawca (art. 5 ust. 1), kończy się w Polsce to odbiorca (art. 6 ust. 1), tranzyt przez Polskę to przewoźnik (art. 7 ust. 1) · nadawcą i odbiorcą w rozumieniu ustawy może być wyłącznie podmiot prowadzący działalność gospodarczą (art. 2 pkt 6 i 7) · przewoźnik w dwóch pierwszych układach niczego nie składa, ale musi uzupełnić zgłoszenie o dziewięć pozycji, w tym numer lokalizatora (art. 5 ust. 4) · odbiorca zamyka przewóz informacją o odbiorze towaru najpóźniej w dniu roboczym po dostarczeniu (art. 5 ust. 5) · każdy aktualizuje wyłącznie swoją część danych, dane o towarze nie podlegają aktualizacji, a odwołany przewóz zamyka się informacją o odstąpieniu (art. 8) · bez numeru referencyjnego przewoźnik ma obowiązek odmówić przyjęcia towaru (art. 10 ust. 1) · karę płaci ten, kto nie wykonał swojego obowiązku: przewoźnik 20 000 zł (art. 22 ust. 1), nadawca albo odbiorca 46 % wartości brutto, nie mniej niż 20 000 zł (art. 21 ust. 1).
Spedytor dzwoni do nadawcy: „przewoźnik mówi, że SENT jest po waszej stronie". Nadawca odpowiada, że przecież wiezie przewoźnik, więc zgłoszenie jego. Obaj mają rację o tyle, o ile czytali ustawę: słowo przewoźnik faktycznie w SENT występuje, ale zgłoszenie składa on tylko w jednym z trzech układów. W pozostałych jedynie uzupełnia cudze. Cena tej rozmowy to 20 000 zł, a płaci ją nie ten, kto głośniej się upierał.
Ten tekst rozkłada role: kto składa zgłoszenie na każdym typie trasy, co dokładnie uzupełnia przewoźnik, kto zamyka przewóz po rozładunku i kto płaci, gdy zgłoszenia nie ma.
Kto składa zgłoszenie na której trasie
Ustawa opisuje trzy układy, a w każdym obowiązek leży po innej stronie. Przewóz rozpoczynający się na terytorium kraju: zgłoszenie składa nadawca przed rozpoczęciem przewozu, dostaje numer referencyjny i przekazuje go przewoźnikowi, a przy dostawie towarów także odbiorcy (art. 5 ust. 1). Przewóz rozpoczynający się za granicą i kończący w Polsce: zgłoszenie składa odbiorca przed rozpoczęciem przewozu na terytorium kraju i przekazuje numer przewoźnikowi (art. 6 ust. 1). Przewóz rozpoczynający się i kończący poza Polską, czyli tranzyt: zgłoszenie składa przewoźnik przed rozpoczęciem przewozu na terytorium kraju (art. 7 ust. 1).
Kto składa SENT na trasie Gdańsk, Lublin między dwiema polskimi firmami? Nadawca. Przewóz zaczyna się w kraju i to przypadek z art. 5. Przewoźnik niczego tu nie składa, tylko uzupełnia zgłoszenie o swoje dane po otrzymaniu numeru.
Kto składa SENT na olej z Niemiec do Ukrainy przez Polskę? Przewoźnik. Przewóz zaczyna się i kończy poza Polską, więc to art. 7 i jedyny układ, w którym SENT leży w całości po stronie przewoźnika. Jak wygląda taki kurs z wezwaniem na kontrolę, opisuje tekst Tranzyt SENT przez Polskę, wezwanie na kontrolę i granica.
Kogo ustawa uznaje za nadawcę i odbiorcę
Nadawca i odbiorca w SENT to nie rubryki z CMR, tylko role z definicjami. Podmiot wysyłający to podmiot prowadzący działalność gospodarczą, dokonujący dostawy towarów, wewnątrzwspólnotowej dostawy albo eksportu (art. 2 pkt 7). Podmiot odbierający to podmiot prowadzący działalność gospodarczą, dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia, importu albo nabycia towarów (art. 2 pkt 6).
Kluczowe są słowa o działalności gospodarczej. Jeżeli po jednej ze stron przewozu stoi osoba albo organizacja, która działalności nie prowadzi, przewóz systemowi nie podlega, co PUESC potwierdza w odpowiedzi 02.19. Dlatego część kursów humanitarnych wypada z SENT jeszcze przed sprawdzeniem wykazu towarów, jak rozbiera to tekst Czy pomoc humanitarna wymaga zgłoszenia SENT.
Przewoźnik to podmiot prowadzący działalność gospodarczą, wykonujący przewóz towarów (art. 2 pkt 8). Kierujący jest w ustawie osobną figurą (art. 2 pkt 2) i ma własne obowiązki oraz własne kary.
Co przewoźnik uzupełnia w cudzym zgłoszeniu
Przewoźnik, który zgłoszenia nie składa, i tak ma obowiązek, o którym zapomina się najczęściej. Po otrzymaniu numeru referencyjnego uzupełnia zgłoszenie o dziewięć pozycji (art. 5 ust. 4). Są to nazwa albo imię i nazwisko z adresem, numer identyfikacji podatkowej, numery rejestracyjne środka transportu, data faktycznego rozpoczęcia przewozu i planowana data zakończenia. Dalej numer zezwolenia, zaświadczenia albo licencji, o ile są wymagane, dane adresowe miejsca dostarczenia albo miejsca zakończenia przewozu, numer dokumentu przewozowego i numer lokalizatora albo urządzenia.
Ostatnia pozycja jest najważniejsza: to przewoźnik wpisuje do rejestru numer lokalizatora, a bez niego przekaz geolokalizacji nie przypnie się do tego przewozu. Skąd bierze się ten numer i jak aktywuje się urządzenie, rozbiera tekst Czego SENT-GEO wymaga od przewoźnika i od lokalizatora.
Czy da się uzupełnić zgłoszenie bez konta na PUESC? Nie. Składać, uzupełniać i aktualizować zgłoszenie może wyłącznie zarejestrowany użytkownik portalu (art. 9 ust. 2), więc konto podstawowe jest potrzebne nawet temu, kto sam niczego nie zgłasza.
Kto zamyka przewóz i kto aktualizuje dane
Przewóz zamyka odbiorca. Przy dostawie towarów uzupełnia zgłoszenie o informację o odbiorze towaru najpóźniej w dniu roboczym następującym po dniu dostarczenia (art. 5 ust. 5). Przy paliwach opałowych termin jest ostrzejszy: w dniu dostarczenia, wraz z informacją o ilości i statusie podmiotu (art. 5 ust. 6).
Aktualizacja działa tak samo jak zgłoszenie. Każdy aktualizuje niezwłocznie tylko te dane, do których zgłoszenia był zobowiązany (art. 8 ust. 1). Dane o towarze nie podlegają aktualizacji w ogóle (art. 8 ust. 2): jeśli zmienia się towar, to jest nowy przewóz i nowe zgłoszenie. Gdy przewóz nie zostanie rozpoczęty, zgłoszenie aktualizuje się informacją o odstąpieniu od przewozu (art. 8 ust. 3) i to jest czysty sposób na zamknięcie niepotrzebnego numeru.
Kto płaci, gdy zgłoszenia nie ma
Płaci ten, czyj obowiązek został niewykonany, a cudza rola nie ratuje. Nadawca albo odbiorca, który nie złożył swojego zgłoszenia, płaci 46 % wartości brutto towaru i nie mniej niż 20 000 zł (art. 21 ust. 1). Przewoźnik, który nie złożył zgłoszenia w tranzycie, płaci 20 000 zł (art. 22 ust. 1). Przewoźnik, który nie uzupełnił cudzego zgłoszenia o swoje dane, płaci 10 000 zł (art. 22 ust. 2). Kierowca, który ruszył bez numeru referencyjnego, płaci od 5 000 do 7 500 zł (art. 32 ust. 1).
Pełną tabelę kwot z podstawami zbiera tekst Kary SENT i RMPD 2026.
Czy przewoźnika ratuje to, że nadawca obiecał złożyć zgłoszenie? Nie. Obowiązek odmowy przyjęcia towaru bez numeru referencyjnego leży po stronie przewoźnika (art. 10 ust. 1) i to on odpowiada za to, że ruszył bez niego. Obietnica w mailu nie jest numerem referencyjnym.
Przewoźnik spoza UE ma na tym samym przewozie jeszcze osobny obowiązek, zgłoszenie RMPD, i rola w SENT go z niego nie zwalnia. Kto i kiedy je składa, wyjaśnia artykuł co to jest RMPD i kto musi je składać. Dlaczego kary za oba zgłoszenia są różne, pokazuje różnica między SENT i RMPD.
Co zrobić
- Ustal rolę po trasie, nie po umowie: początek w Polsce to nadawca, koniec w Polsce to odbiorca, tranzyt to przewoźnik.
- W tranzycie złóż zgłoszenie samodzielnie przed wjazdem do Polski i odbierz numer.
- W pozostałych układach żądaj numeru referencyjnego przed załadunkiem, na piśmie.
- Uzupełnij cudze zgłoszenie o dziewięć pozycji, w tym numer lokalizatora.
- Przekaż numer kierowcy przed rozpoczęciem przewozu, razem z dokumentami.
- Przypomnij odbiorcy o zamknięciu przewozu w następnym dniu roboczym po dostarczeniu.
- Przy odwołanym kursie poproś o aktualizację zgłoszenia informacją o odstąpieniu od przewozu.
Czego nie robić
- Nie zgadzaj się „wziąć SENT na siebie" na trasie, na której składa nadawca. Twojego zgłoszenia rejestr nie przyjmie, a jego obowiązek nie zniknie.
- Nie ruszaj z obietnicą zamiast numeru. Bez numeru ustawa każe odmówić przyjęcia towaru.
- Nie zapominaj o uzupełnieniu. Zgłoszenie bez danych przewoźnika to 10 000 zł, nawet gdy numer jest.
- Nie aktualizuj danych o towarze. Ustawa na to nie pozwala, a rozbieżność zobaczy kontrola.
- Nie zostawiaj odwołanego kursu z ważnym numerem. Zaktualizuj zgłoszenie informacją o odstąpieniu.
Gdzie tu miejsce dla technologii
Sigil obsługuje zgłoszenia RMPD, czyli osobny obowiązek przewoźnika spoza UE, który działa obok SENT i nie zależy od roli w nim. Dane z CMR przechodzą do formularza RMPD100 jeden do jednego, dyspozytor potwierdza każde pole i dopiero potem zgłoszenie idzie na PUESC. Numer lokalizatora, który przewoźnik wpisuje i do RMPD, i do cudzego zgłoszenia SENT, trzyma się w systemie przy pojeździe, więc nie trzeba go szukać przed każdym kursem.
Zgłoszeń SENT Sigil nie składa ani nie uzupełnia: robi to nadawca, odbiorca albo przewoźnik w tranzycie, każdy ze swojego konta na PUESC.
Sigil obsługuje zgłoszenia RMPD. SENT składa nadawca albo odbiorca, a w tranzycie przewoźnik samodzielnie na PUESC.
Demo albo szkolenie dla twojego zespołu
30 minut online. Pokażemy, jak Sigil™ składa RMPD z CMR, i odpowiemy na pytania o wasze przewozy.
Najczęstsze pytania
- Kto składa SENT, gdy towar jedzie z Polski za granicę?
- Nadawca. Przewóz zaczyna się na terytorium Polski, więc obowiązek leży po stronie wysyłającego (art. 5 ust. 1 ustawy SENT). Przewoźnik uzupełnia zgłoszenie o swoje dane po otrzymaniu numeru.
- Kto składa SENT przy przywozie towaru do Polski?
- Odbiorca. Przewóz kończy się w Polsce, a zgłoszenie składa odbiorca przed rozpoczęciem przewozu na terytorium kraju (art. 6 ust. 1). On też zamyka przewóz informacją o odbiorze.
- Kiedy SENT składa przewoźnik?
- Tylko w tranzycie. Przewóz zaczyna się i kończy poza Polską (art. 7 ust. 1). To jedyny układ, w którym zgłoszenie leży w całości po stronie przewoźnika.
- Co przewoźnik musi uzupełnić w cudzym zgłoszeniu?
- Dziewięć pozycji (art. 5 ust. 4): nazwę i adres, numer identyfikacji podatkowej, numery rejestracyjne, datę faktycznego rozpoczęcia, planowaną datę zakończenia, numer zezwolenia albo licencji, dane miejsca dostarczenia, numer dokumentu przewozowego i numer lokalizatora.
- Kto płaci karę, gdy nadawca nie złożył zgłoszenia?
- Nadawca, 46 % wartości brutto, nie mniej niż 20 000 zł (art. 21 ust. 1). Ale przewoźnik, który ruszył bez numeru referencyjnego, naruszył własny obowiązek odmowy przyjęcia towaru (art. 10 ust. 1) i też odpowiada.
Źródła
Akty prawne, w brzmieniu obowiązującym w dniu publikacji:
- Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, ISAP, tekst ujednolicony Dz.U. 2024 poz. 1218: art. 2 pkt 2, 6, 7 i 8, art. 5 ust. 1, 4, 5 i 6, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1, art. 8, art. 9 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1 i 2, art. 21 ust. 1, art. 22 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1.
- Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 kwietnia 2022 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania, ISAP, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 1157 ze zmianami 2025 poz. 1244 i 1704 oraz 2026 poz. 589, 813 i 814: § 1 i § 2.
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, ISAP: art. 28b ust. 1 (obowiązek RMPD przewoźnika spoza UE).
Organy:
- Przewóz towarów objęty monitorowaniem (SENT), PUESC: opisy usług, formularze zgłoszeń i role stron.
- FAQ SENT, PUESC: odpowiedź 02.19 o statusie stron (ID 782111321).
- Wykaz towarów objętych systemem SENT, PUESC: obowiązujący wykaz towarów z progami.
Kurs: oficjalny kurs hrywny do złotego, Narodowy Bank Ukrainy, 11,67 ₴/zł na 25.09.2026.
Czytaj dalej
- Różnica między SENT i RMPD, której nikt nie tłumaczySENT jest przypisany do towaru, RMPD do przewoźnika spoza UE. Kto składa które, kiedy oba są na jednym przewozie, co grozi bez jednego: 12 000 i 20 000 zł.
- Tranzyt SENT przez Polskę, wezwanie na kontrolę i granicaTranzyt SENT przez Polskę zgłasza przewoźnik (SENT300). „Współrzędne na kontrolę” to wezwanie z art. 12a: pojazd w oddziale celnym w dniu wyjazdu.
- CMR bez numeru blokuje tranzyt, co wpisać nadawcyOd 3 sierpnia 2026 polski NCTS przekazuje dane bezpieczeństwa do ICS2, a powtórzony numer CMR kończy się odrzuceniem. Co musi zawierać wystawiana CMR.
- Czego SENT-GEO wymaga od przewoźnika i od lokalizatoraCzego SENT-GEO wymaga od przewoźnika i kierowcy: lokalizator na całym polskim odcinku, trzy sposoby przekazu (e-TOLL PL, OBU, ZSL), kiedy włączyć i wyłączyć.
- Co to jest RMPD i kto musi je składaćRMPD od zera: co to za zgłoszenie, kto musi je składać od 1 listopada 2024, kiedy nie jest potrzebne, czym różni się od SENT i co grozi przy wjeździe bez niego.
Sigil™ zamienia CMR w zgłoszenie RMPD i składa je w PUESC, z każdym polem sprawdzonym z oryginałem.
Więcej o SENT